Thailand’s Traditional Dress : ทำความรู้จักกับ ‘ชุดไทยพระราชนิยม’

ชุดไทยพระราชนิยมทั้ง 8 แบบ ถือกำเนิดขึ้นในวโรกาสที่สมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ พระบรมราชชนนีพันปีหลวงและพระบาทสมเด็จพระบรมชนกาธิเบศร มหาภูมิพลอดุลยเดชมหาราช บรมนาถบพิตร เสด็จพระราชดำเนินเยือนยุโรปและสหรัฐอเมริกา ในพ.ศ. 2503

ชุดไทยเรือนต้น เป็นชุดไทยแบบลำลอง เป็นเสื้อแขนกระบอก ผ่าอก คอกลมไม่มีขอบตั้ง นุ่งกับผ้าซิ่นยาวจรดข้อเท้า ป้ายหน้า ทอจากผ้าฝ้ายหรือผ้าไหม มีลายริ้วตามขวางหรือตามยาว เสื้อใช้ผ้าสีตามริ้วหรือสีตัดกับซิ่นลายขวาง ใช้เป็นชุดเช้างานที่ไม่เป็นพิธีการนัก เช่น ไปวัด ไปตักบาตร

ชุดไทยจิตรลดา เป็นทางการกว่าชุดไทยเรือนต้น เป็นเสื้อคอกลมขอบตั้งเล็กน้อย แขนกระบอก ใช้ผ้าไหมเชิงเกลี้ยง มีเชิง หรือทอยกดอกทั้งตัว ซิ่นยาวป้ายหน้า ไม่ต้องประดับเครื่องราชอิสริยาภรณ์ใช้เป็นชุดพิธีกลางวัน นิยมใส่เป็นชุดไทยไว้ทุกข์

ชุดไทยอมรินทร์ แบบเหมือนชุดไทยจิตรลดา แต่เนื้อผ้าและเครื่องประดับหรูหรากว่า โดยใช้ผ้าไหมยกดอกที่มีทองแกมหรือยกทองทั้งตัว เสื้อคอตั้ง แขนยาว ไม่ใช้เข็มขัด ประดับเครื่องราชอิสริยาภรณ์ ใช้เป็นชุดพิธีตอนค่ำ เช่น งานเลี้ยงรับรอง พระราชพิธีต่าง ๆ

ชุดไทยบรมพิมาน เป็นเสื้อคอกลม ขอบตั้ง แขนยาว ผ่าข้างหรือผ่าหลัง ซิ่นจีบหน้ามีชายพก ใช้ผ้าไหม ยกทองมีเชิง หรือยกทองทั้งตัว ซิ่นยาวจรดข้อเท้า เย็บติดกับเสื้อหรือคนละท่อนก็ได้ คาดเข็มขัด ประดับเครื่องราชอิสริยาภรณ์ มักใช้กับงานพิธีค่ำ เช่น งานอุทยานสโมสร ชุดเจ้าสาวพิธีพระราชทานน้ำสังข์

ชุดไทยจักรี เป็นชุดไทยท่อนบนห่มสไบชายเดียวปักดิ้นทอง เปิดบ่าข้างหนึ่ง เย็บติดกับซิ่นหรือมีสไบต่างหากก็ได้ ชายสไบทิ้งชายด้านหลังยาวตามความเหมาะสม ซิ่นตัดแบบหน้านาง มีจีบยกหน้า มีชายพก คาดเข็มขัด ใส่เครื่องประดับตามสมควร มักใช้ในงานตอนค่ำ เช่น งานราตรีสโมสร งานแต่งงาน

ชุดไทยจักรพรรดิ คล้ายชุดไทยจักรี เป็นชุดไทยห่มสไบ มีสไบจีบรองสไบทึบ ปักด้วยลูกปัดสีทองบนสไบชั้นนอก ซิ่นใช้ไหมยกดิ้นทอง มีเชิง สีทอง ตัดแบบหน้านาง มีชายพก แต่งด้วยเครื่องประดับอย่างงาม ใช้สำหรับงานที่เป็นพิธี เช่น งานพิธี ราชพิธีต่าง ๆ

ชุดไทยดุสิต ตัวเสื้อคอด้านหน้าและด้านหลังคว้านกว้าง แขนกุด แต่งด้วยลูกปัด ไข่มุก หรือเลื่อม ซิ่นเป็นผ้าไหมยกดิ้นทองลายดอกพิกุล ตัดแบบหน้านาง มีชายพก เหมาะกับการใส่สายสะพายในพระราชพิธีเต็มยศ มักใช้ในงานตอนค่ำ เช่น งานแต่งงาน

ชุดไทยศิวาลัย เป็นเสื้อแขนยาวคอตั้งเล็กน้อย ห่มสไบปักลายไทย แต่ไม่ต้องมีแพรจีบรองพื้น ห่มทับเสื้อด้านในอีกชั้น ซิ่นกับตัวเสื้อเย็บติดกัน เป็นผ้าไหมยกดิ้นทอง ตัดแบบหน้านาง มีชายพก คาดเข็มขัด มักใช้ในงานตอนค่ำ เช่น งานเลี้ยง งานฉลองสมรส